Skip to content
“การทรงผนวชในครั้งนั้น ไม่เพียงเป็นการปฏิบัติตามพระธรรมวินัย แต่ยังเป็นจุดเริ่มต้นของพระราชกรณียกิจอันยิ่งใหญ่ ที่ทรงอุทิศพระองค์เพื่อพสกนิกรชาวไทยตลอดรัชสมัย” ✨
น้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดไม่ได้เนื่องในวันคล้าย วันทรงผนวช ของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร (รัชกาลที่ 9) ห้องสมุดประชาชนอำเภอวังวิเศษ ขอพาทุกท่านร่วมเรียนรู้พระราชประวัติและเหตุการณ์สำคัญทางประวัติศาสตร์ เมื่อวันที่ 22 ตุลาคม พ.ศ. 2499 ณ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม ครับ
📜 1. เหตุการณ์ก่อนวันทรงผนวช (18 ตุลาคม พ.ศ. 2499)
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ได้พระราชทานกระแสพระราชดำรัสแจ้งพระราชดำริที่จะบรรพชาอุปสมบทแก่พระบรมวงศานุวงศ์ คณะรัฐมนตรี สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และข้าราชการ ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย จากนั้นเสด็จออก ณ สีหบัญชร พระที่นั่งสุทไธสวรรย์ปราสาท เพื่อประกาศให้ประชาชนทราบ โดยมี จอมพล แปลก พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีในขณะนั้น เป็นผู้รับสนองพระเดชพระคุณ
🙏🏻 2. รายละเอียดคณะสงฆ์ในพระราชพิธีอุปสมบท (22 ตุลาคม พ.ศ. 2499) ประกอบพิธี ณ พระอุโบสถ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม โดยมีคณะพระสตานุเกรษฐานุกรมร่วม 30 รูป และมีพระมหาเถระตำแหน่งสำคัญ ได้แก่:
-
พระราชอุปัธยาจารย์ (พระอุปัชฌาย์): สมเด็จพระวชิรญาณวงศ์ สมเด็จพระสังฆราช (ต่อมาคือ สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณวงศ์)
-
พระราชกรรมวาจาจารย์ (พระคู่สวด): พระศาสนโสภณ (จวน อุฏฐายี) วัดมกุฏกษัตริยาราม (ต่อมาคือ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช)
-
พระราชอนุศาสนาจารย์ (พระคู่สวด): สมเด็จพระวันรัต (ปลอด กิตติโสภโณ) วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนาราม (ต่อมาคือ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช)
🏷️ 3. ความหมายของพระสมณนาม พระองค์ทรงได้รับการถวายพระสมณนามจากพระอุปัชฌาย์ว่า “ภูมิพโลภิกขุ” ซึ่งมีความหมายอันลึกซึ้งว่า “ภิกษุผู้เป็นกำลังของแผ่นดิน”
👑 4. พระราชกิจสำคัญในระหว่างทรงผนวช หลังจากเสร็จสิ้นพิธีอุปสมบท พระภิกษุพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เสด็จฯ ไปประทับจำพรรษา ณ พระตำหนักปั้นหยา วัดบวรนิเวศวิหาร และทรงปฏิบัติพระศาสนกิจอย่างเคร่งครัดเช่นพระภิกษุทั่วไป:
-
🥣 ทรงออกบิณฑบาต: เสด็จลงทรงรับบิณฑบาตจากราษฎรในหลายพื้นที่ เช่น บริเวณถนนพระสุเมรุ, อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ และสี่แยกราชเทวี ถนนเพชรบุรี
-
🏛️ เสด็จลงพระอุโบสถ: วันที่ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2499 เสด็จลงพระอุโบสถในงานพระราชพิธีพระราชทานผ้าพระกฐิน
-
🛕 เสด็จฯ ต่างจังหวัด: วันที่ 1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2499 เสด็จฯ ไปทรงนมัสการองค์พระปฐมเจดีย์ จังหวัดนครปฐม
🌸 5. มูลเหตุแห่งการสถาปนาพระอิสริยยศ (ผลสืบเนื่อง) เนื่องจากการทรงผนวชครั้งนี้ ทำให้สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินี ทรงรับหน้าที่เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์และทรงบริหารราชการแผ่นดินได้อย่างเรียบร้อย ด้วยเหตุนี้ ในวันเฉลิมพระชนมพรรษา 5 ธันวาคม พ.ศ. 2499 จึงมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ สถาปนาพระอิสริยยศขึ้นเป็น “สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ” (เพิ่มคำว่า “นาถ” ซึ่งหมายถึง พึ่งได้ หรือ ผู้เป็นที่พึ่ง) นับเป็นสมเด็จพระบรมราชินีนาถองค์ที่ 2 ในประวัติศาสตร์ไทย
📌 ติดตามอ่านหนังสือพระราชประวัติและสาระความรู้ดีๆ ได้ที่:
ห้องสมุดประชาชนอำเภอวังวิเศษ 📞 โทร. 075-291742 ศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้อำเภอวังวิเศษ สำนักงานส่งเสริมการเรียนรู้ประจำจังหวัดตรัง
“อ่านวันนี้… เพื่ออนาคตที่ดีกว่า” 📚✨

ออกแบบโดย dsite.in.th