[ข่าวประชาสัมพันธ์] 7 กันยายน “วันคล้ายวันสวรรคต พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช” (รัชกาลที่ 1) พระมหากษัตริย์ผู้ทรงสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์

ห้องสมุดประชาชนอำเภอวังวิเศษ ศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้ระดับอำเภอวังวิเศษ น้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้ เนื่องในวันคล้ายวันสวรรคต พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี ผู้ทรงสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์และทรงวางรากฐานความมั่นคงให้แก่ประเทศไทยสืบมาถึงปัจจุบัน

ข้อมูลพื้นฐาน

• พระนาม: สมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช

• พระราชสมภพ: 20 มีนาคม พ.ศ. 2279

• ขึ้นครองราชย์: 6 เมษายน พ.ศ. 2325

• สวรรคต: 7 กันยายน พ.ศ. 2352

พระราชประวัติโดยสังเขป

พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช มีพระนามเดิมว่า “ทองด้วง” ประสูติ ณ กรุงศรีอยุธยา ในราวปี พ.ศ. 2279 เป็นบุตรของพระอักษรสุนทร (ทองดี) และท่านหยก (ดาวเรือง) เริ่มรับราชการในรัชสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช ได้รับแต่งตั้งเป็นพระราชวรินทร์ และเลื่อนยศมาเรื่อยๆ จนเป็นสมเด็จเจ้าพระยามหากษัตริย์ศึก มีบทบาทสำคัญในการปราบปรามจลาจลและศึกสงครามต่างๆ จนได้ขึ้นครองราชย์เมื่อวันที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2325 และทรงสถาปนากรุงรัตนโกสินทร์ขึ้นเป็นราชธานี

ข้อมูลสำคัญและพระราชกรณียกิจที่สำคัญ

1. ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี: ทรงเป็นพระมหากษัตริย์พระองค์แรกที่สถาปนาพระบรมราชวงศ์จักรี เมื่อวันที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2325 ซึ่งปกครองประเทศไทยสืบต่อมาจนถึงปัจจุบัน

2. การสถาปนากรุงเทพฯ: สถาปนากรุงเทพมหานครขึ้นเป็นเมืองหลวงของประเทศ เมื่อวันที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2325 เนื่องจากทรงมีพระราชดำริว่า กรุงธนบุรี เมืองหลวงเดิม ตั้งอยู่ในที่แคบ ไม่ต้องด้วยหลักพิชัยสงคราม จึงให้อยู่ในความดูแลของกรมเวียง และต่อมาจึงเปลี่ยนเป็นกระทรวงนครบาลตามลำดับ

3. การฟื้นฟูวัฒนธรรมและพระพุทธศาสนา: ทรงจัดสังคายนาพระไตรปิฎก ฟื้นฟูวรรณกรรม และสร้างวัดพระศรีรัตนศาสดาราม (วัดพระแก้ว) เป็นศูนย์กลางพระพุทธศาสนา

พระราชกรณียกิจสำคัญในด้านต่างๆ

• การฟื้นฟูการปกครองและกฎหมาย:

  • ฟื้นฟูระบบราชการแผ่นดินตามแบบจตุสดมภ์ (เวียง วัง คลัง นา)

  • จัดระเบียบการบริหารงานโดยแต่งตั้งขุนนางให้มีหน้าที่ชัดเจน

  • โปรดให้ชำระกฎหมายเก่าและตรากฎหมายใหม่ “กฎหมายตราสามดวง”

• การทหารและการป้องกันราชอาณาจักร:

  • นำในการป้องกันแผ่นดินจากศัตรู โดยเฉพาะการรุกรานของพม่า

  • สงครามสำคัญ เช่น สงครามเก้าทัพ (พ.ศ. 2328)

  • ปรับปรุงระบบกองทัพ จัดระเบียบกำลังพลให้มีประสิทธิภาพ

• การฟื้นฟูพระพุทธศาสนา:

  • สังคายนาพระไตรปิฎกขึ้นใหม่ จัดทำพระไตรปิฎกฉบับหลวง

  • จัดระเบียบคณะสงฆ์ แบ่งนิกาย และควบคุมพระภิกษุ

  • ส่งเสริมการศึกษาพระปริยัติธรรมในวัดหลวง

• การบูรณะและสร้างวัดวาอาราม:

  • บูรณปฏิสังขรณ์วัดสำคัญ เช่น วัดรามหาราชตุยวรารามราชวรวิหาร, วัดสระเกศ

  • สร้างวัดใหม่ที่สำคัญ ได้แก่ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม (วัดพระแก้ว) และวัดสุทัศนเทพวราราม

“ทรงเป็นรากฐานแห่งความมั่นคงของชาติไทย และวางรากฐานราชวงศ์จักรีให้สืบต่อมาจนถึงปัจจุบัน”

ช่องทางการติดตามและติดต่อสอบถาม:

• โทรศัพท์: 075-291742

• Facebook Page: ห้องสมุดประชาชนอำเภอวังวิเศษ

• ส่งเสริมการเรียนรู้ สร้างสังคมแห่งการอ่าน ห้องสมุดประชาชนอำเภอวังวิเศษ